جاذبه های گردشگری بیرجند

شهر بیرجند | ماهان فلای

معرفی بیرجند

مرکز استان خراسان جنوبی قابلیت های ناشناخته ای دارد که اگر خوب معرفی شود،  گردشگران پرشماری مشتاق سفر به این دیار خواهند بود. بیرجند، رکوردهای منحصر به فردی هم در اختیار دارد مثلا اولین شهر ایران است که سازمان آبرسانی داشته و بنگاه آب و لوله بیرجند به عنوان اولین سازمان آبرسانی ایران شناخته میشود و به همین واسطه در سال 1302 و پیش از تهران ، دومین شهری است که از آب لوله کشی شهر برخودار بوده است.

غیر از این، مدرسه «شوکتیه» این شهر، بعد از مدارس «دارالفنون» و «رشدیه» تبریز، سومین مدرسه آموزش به سبک جدید در ایران بوده است. همچنین موقعیت مهم و استراتژیک بیرجند باعث شد بعد از قلعه مرغی و بوشهر، سومین فرودگاه کشور درسال 1312 در انجا ساخته شود تا قبل از جنگ جهانی دوم هم ، انگلستان و روسیه (شوری سابق) کنسولگری فعال در بیرجند داشتند. همین چند مورد کافی است تا بدانیم با شهری مهم روبه رو هستیم. حالا این موارد را بگذارید کنار قابلیت های توریستی بیرجند تا احساس کنید، سفر به این شهر چقدر می تواند خاطره انگیز و پربار باشد. درباره وجه تسمیه بیرجند که «برج اند»، «برجن» و «بیرگند» هم خوانده شده، چندین نظر وجود دارد. بیرجند یعنی «نیم شهر»، بیرجند در معنای شهر توفان و بیرجند به معنی برزن. اما رجبعلی لباف خانیکی در مقاله ای پژوهشی تحت عنوان «تأملی در نام بیرجند»، نام این شهر را از دو جزء «بئر» و «جند» می داند؛ «بئر» در فارسی باستان به معنی صاعقه و توفان و «جند» که معرب «کند» است در زبان ماوراءالنهری، شهر و مکان معنی می دهد. قرینه هایی مثل تاشکنه و خجند و سمرقند، این قول اخیر را مستندتر می سازد. باری؛ بیرجند تاریخی دیرین دارد و زرتشتیان یزدی و کرمانی در اواخر دوران ساسانیان این شهر را در حاشیه کویر به عنوان منزلگاهی در مسیر عبور از کویر به سمت شمال خراسان بزرگ و ماوراءالنهر ساخته اند. گورستان های زرتشتی در اکثر روستاهای اطراف بیرجند و آتشکده های سفلی و علیا و همین طور نام های برخی روستاها مثل گیو و ماژان و درخش و خراشاد، دال بر همین قدمت تاریخی است. گشت و گذار در بیرجند را با چند نمونه از بناهای تاریخی اش آغاز می کنیم.

خواجه خضر بیرجند | ماهان فلای

خواجه خضر بیرجند

بنای تاریخی خواجه خضر، فقط به دلیل قدمتی که دارد مهم نیست. وجهی معنوی هم دارد و این اهمیت و احترام به دلیل اطراف بناست که وقتی ساخته می شد، دور تا دورش آرامگاه بوده، به همین دلیل ارج خاصی برای اقامه ی نماز میت و مراسم خاکسپاری برای اهالی در بافت شهری داشته است. دو بانی به نام های «خواجوی» و «منصف» در عهد قاجار، این بنا را می سازند؛ به شیوه تک ایوانی و با نمایی آجری.

ارگ بهارستان بیرجند | ماهان فلای

ارگ بهارستان بیرجند

دیگر بنای تاریخی بیرجند، «ارگ بهارستان» است که به «باغ زرشکی» هم شهرت دارد؛ با قدمتی مربوط به دوره افشاریه که امروز در خیابان منتظری بیرجند قرار دارد. شاید مهم ترین رویدادی که این ارگ در درازای تاریخ به خود دیده پناهنده شدن لطفعلی خان زند و همراهانش به این کوشک بوده باشد. امروزه از دوران شکوهش کمتر نشانی دارد اما تاریخ با قرن ها قدمت آن، عظمتی دارد که پاک شدنی نیست.

دژ بیرجند | ماهان فلای

دژ بیرجند

حال که صحبت از ارگ و کوشک است، بد نیست از «دژ بیرجند» بنویسیم؛ قلعه ای ساخته شده بر فراز تپه ای طبیعی که امروزه در خیابان جمهوری اسلامی بیرجند قرار گرفته. نقشه قلعه،4 ضلعی است با 4 برج دیره شکل در 4 گوشه و دو برج دیگر در دو ضلع غربی و شرقی. دو در هم در شمال وغرب دژ پیش بینی شده که ورودی افراد به مساحت 2500 متر مربعی قلعه بوده است.این قلعه، دژی نفوذناپذیر بوده که در هنگام محاصره، مردم از طریق راهروهای زیرزمینی اش می توانستند با ارگ بهارستان و ارگ کلاه فرنگی مرتبط باشند.

ارگ کلاه فرنگی بیرجند | ماهان فلای

ارگ کلاه فرنگی بیرجند

از ارگ بهارستان که نوشتیم، نوبت ارگ کلاه فرنگی است؛ بنایی متفاوت از دیگر عناصر معماری حاکم بر ابنیه تاریخی بیرجند. این ارگ دارالحکومه بوده معروف به «ارگ حسام الدوله» منسوب به «امیرحسن خان شیبانی» که به نام های «قصر بی بی عروس» و «ارگ سرکار» هم خوانده می شود. «امیر علم خزیمه» ارگ را به فرمانداری بیرجند اهدا می کند و امروز یادگاری از اواخر زندیه و اوایل قاجاریه است. کلاه فرنگی، در وسط خود حوضی دارد و بر فراز خود گنبدی با تزئینات مقرنس و کاربندی های چشم نواز که به شکوهش افزوده اند. کلاه فرنگی بین سالهای 1264 تا 1313 هجری قکری ساخته شده است با طراحی 6 ضلعی که در راس آن مخروطی سفید رنگ تعبیه کرده اند کلاه فرنگی چهره ای زیگوراتی دارد با 6 اشکوبه منحصر به فرد که ابته روی 8 ضلعی طبقه همکف ساخته شده است.

مجموعه معصومیه بیرجند | ماهان فلای

مجموعه معصومیه بیرجند

آخرین بنای تاریخی پیشنهادی ما از بیرجند نیز، مجموعه «معصومیه» است در غرب شهر. معصومیه قدمتی مربوط به دوره پهلوی دارد و با الهام گرفتن از چهلستون اصفهان ساخته شده است. نمای اصلی عمارت در آب استخر مقابلش، بازتاب می یابد و کاخ معروف دیار نصف جهان را تداعی می کند.

باغ های بیرجند

اگر دقت کرده باشید، هرچه شهرهای ایران از مکان های پرآب و پربارش دورتر می شوند و به دل کویر می روند، باغ ایرانی بیشتری در آنها ساخته شده است. دلیل هم مشخص است؛ مدیریت ذخایر آبی واجب بوده و مهندسی باغ های ایرانی، به نحوی معماری را منطبق با کم آبی محیط، پیش بینی کرده است. در بیرجند هم این نکته  بارز است؛ شهری در حاشیه ی کویر که چندین باغ- عمارت در آن ساخته شده ست. در ادامه نگاهی گذرا خواهیم داشت به بعضی از این باغ ها.

باغ اکبریه بیرجند | ماهان فلای

باغ اکبریه بیرجند

در انتهای خیابان معلم بیرجند که امروزه کاربری اداری برای میراث فرهنگی بیرجند دارد. همچنین بنای قجری این باغ، امروز کتابخانه و دانشکده هنر دانشگاه بیرجند است.

باغ امیرآباد بیرجند | ماهان فلای

باغ امیرآباد بیرجند

این باغ در 5 کیلومتری غرب بیرجند که متعلق بوده به «امیرمعصوم خان شیبانی». قدمت باغ و کوشک امیرآباد هم مربوط به دوران قاجار است و با تزئینات سنتی ایرانی آراسته شده است.

باغ شوکت آباد بیرجند | ماهان فلای

باغ شوکت آباد بیرجند

باغ شوکت آباد در 10 کیلومتری شرق شهر در مسیر بیرجند به زاهدان در روستایی همنام خودش قرار دارد؛ ملکی از املاک «امیراسماعیل خان شوکت الملک» که برای او، تفریحگاهی ییلاقی به حساب می آمده و چون وارثی نداشته، ماترک او به برادرش محمدابراهیم خان رسید. بخشی از این باغ امروزه موزه تاریخ طبیعی و حیات وحش بیرجند است، بخشی دیگر هم رستوران سنتی برای شما که بروید هم استراحت کنید و هم غذای محلی میل کنید. در پایان نکات مربوط به بیرجند، پیشنهاد غذای سنتی هم خواهیم داشت.

باغ بهلگرد بیرجند | ماهان فلای

باغ بهلگرد بیرجند

آخرین باغ پیشنهادی ما هم در سفر به بیرجند، باغ «بهلگرد» است؛ همچنان با قدمتی قجری که در اصل دو باغ است، دو عمارت و یک اصطبل، سکونتگاه خدمه و یک یخدان طبیعی. بهلگرد روی 4 ستون آجری و مدور ساخته شده که خیره کننده ترین نمای بنا هم، همین ها هستند. در مجموع تزئینات خاص دیگری ندارد و خود همین سادگی و بی پیرایه بودن، ویژگی تماشایی این باغ شده است. شاید تماشای نسل اول یخچال ها پیش از اینکه نسل سایدبای سایدها خانه ها را درنوردند، در 150 متری شمال باغ برایتان جذاب باشد. پس به تماشایش بروید و ببینید در گذشته و در زمستان ها چگونه با اســتفاده از یخ زدن آب نهری که به درون استخر باغ می ریخته، یخ می ساختند و با افزودن آب، قطر یخ را افزایش می دادند و در یخدان ذخیره می کردند تا از فاسد شدن مواد غذایی در تابستان جلوگیری کنند. بهلگرد در 30 کیلومتری جنوب شرق بیرجند در روستایی به همین نام واقع شده است.

غذای اصیل بیرجندی

«قروت» یا «قوروت»، غذای سنتی خراسانی است که حیف است آن را در مرکز استان خراسان جنوبی امتحان نکنید. در اهمیتش همین بس که ثبت ملی هم شده. قروت، همان کشک بیرجندی که سابیده می شود؛ البته بعد از اینکه حسابی در آب خیس خورد. بعد از ساییدن، گردوی ساییده شده و پودر شده که روغنش جدا می شود را به تغار کشک اضافه می کنند و دوباره می سایند. وقتی حسابی با هم مخلوط شدند، نوبت اضافه کردن آب است تا ذرات کشک در آب حل شوند. حالا نوبت سرخ کردن پیاز است. بعد از طلایی شدن پیازها، مایه کشک و گردو را اضافه می کنند و می گذارند تا جوش بیاید. محلی ها بادمجان سرخ شده را در این مایه که نان در آن تیلیت کرده اند می اندازند و معمولا کنار غذا، سبزی خوردن تازه سرو می شود. شاید بگویید این همان کله جوش یا کشک بادمجان است اما گفت «میان ماه من تا ماه گردون/ تفاوت از زمین تا آسمان است.» رازها در ادویه ها و چاشنی هایی است که آشپزهای حرفه ای بیرجندی در طبخ این غذا استفاده می کنند و راز بزرگ تر در کشک بیرجندی است که بی شک طعمی متفاوت از کشک های متداول که در بازارها و هر سوپرمارکتی به فروش می رسد، دارد. از اینها گذشته، قوام آمدن این مواد با هم و مدت پخش را فقط باتجربه های این کار می دانند. در سفر به بیرجند خصوصا اگر اهل غذاهای سنتی ایرانی و محلی هستید در یکی  از رستوران های این شهر، وعده ای را به این غذا اختصاص دهید.


خرید بلیط هواپیما

بدلیل گذشت 15 دقیقه از زمان آخرین بروز رسانی باید جستجوی خود را تکرار نمایید.


جستجوی جدید
×

راهنمای نصب اپلیکیشن iOS

English العربی

1. در مرورگر سافاری در نوار پایین همین صفحه این دکمه را فشار دهید :

2.در منو باز شده ردیف پایین را به سمت چپ بکشید (در iOS13 به سمت بالا بکشید) و این دکمه را فشار دهید :

3. در بالای صفحه این دکمه را فشار دهید :

4. پس از بستن مرورگر، آیکون اپلیکیشن به گوشی شما اضافه شده و آماده استفاده میباشد.

1.في أسفل متصفح Safari ، انقر فوق :

2.في القائمة المنبثقة ، اسحب الصف السفلي إلى اليسار (iOS13 اسحب إلى أعلى) واضغط على هذا الزر:

3. في الجزء العلوي من الشاشة ، اضغط على هذا الزر:

4. بعد إغلاق المتصفح ، أيقونة التطبيق على الهاتف لقد أضفت وجاهزة للاستخدام.

1. In the toolbar on the bottom of the Safari browser, click on :

2. Select the :

3. In the next step, in the top right corner, click on :

4. A shortcut of the app will appear on your home screen, and the app is ready to use.